Kızlık zarı veya hymen (himen), (eski yunan evlilik ve düğün tanrısı Hymenaeus ‘tan) kadınlarda dış cinsel organın girişini kaplayan 2-3 cm kadar içeride, 2-3 mm inceliğinde zarımsı bir doku katlantısıdır. Oldukça çeşitli şekiller alabilen bu doku genellikle vajina girişinde ve hilal şeklindedir ve de ince kılcal damarlarla çevrilidir. Kızlık zarı, isminden dolayı zar gibi düşünülse de aslında gerçek anlamda bir zar değildir. Zannedildiği kadar ince değildir, kolaylıkla yırtılmaz.
Anatomik olarak bilinen bir fonksiyonu yoktur. Doğurgan dönem öncesinde vajinaya mikroorganizmaların girmesini engellediği düşünülmektedir.
Bu doku ilk cinsel ilişki sırasında esner, bütünlüğünü yitirir ve bunun sonucunda az miktarda kanama olur. Bu kanama miktarı nadiren fazla olabilir. Bazen de hiç kanama olmayabilir. İlk kez ilişkiye giren her 100 kadından 20’sinde kanama olmayabilir. Kanama olmaması zarın esnek olması ve ilişkiye müsaade eden bir yapıda olmasından kaynaklanabilir.
Kızlık zarı, bisiklete binme, ata binme, yüksekten düşme, masturbasyon yapma, sürtünme yoluyla ilişkiye girme nedeniyle bütünlüğünü yitirebilir ve kanayabilir.
Kızlık zarının yapısı ve şekli embriyo döneminde belirlenir, her 1000 kadından 1’i kızlık zarı olmadan doğmaktadır.
Çiftlerin ilk ilişki öncesinde cinsellik konusunda bilgi sahibi olması bu konu hakkındaki korkularını ve önyargıları azaltacaktır. Vajinismusun en önemli nedenlerinden birisi kızlık zarı ile ilgili yırtılacak, kanayacak, acıyacak korkusudur.
Kızlık zarı pek çok anatomik varyasyona sahiptir.
Kızlık zarı yuvarlak halka şeklinde olup ortasında yine halka şeklinde bir delik bulunur. Ortadaki delik çok büyükse, penisin geçişine rağmen bütünlüğünü koruyabilir, kanamayabilir. Bu durumda “himen duhule müsait” denir. Halk arasında ise “esnek zar” tabiri kullanılır.
Zar yarımay şeklindedir. Üst kısımda zar daha incedir veya hiç yokken arka kısımda belirgindir.
Kızlık zarının orta kısmında boşluğu bölen, zara ait ara bir doku parçası vardır.
Himenin ortasında tek değil birden fazla delik vardır. Bu görüntüsü ile adeta bir “kevgire” benzer.
Himenin ortasında delik yoktur ve vajina girişi tamamen kapalıdır. Bu zara sahip kızlar hiç adet kanaması görmezler. Normal şekilde gerçekleşen kanama vücut dışına atılamaz ve himen arkasında vajina içinde birikir. Oldukça ağrılı bir durumdur ve mutlaka cerrahi bir işlemle açılması gerekir.
Zarın ortasındaki delik çok küçüktür. Bazen cerrahi müdahale ile deliği genişletmek gerekebilir.
Normal doğum yapmış kadınlarda kızlık zarı doğuma bağlı yırtılır ve geriye kalan kısımlar “karinkül (himen artığı)” olarak adlandırılır.
Ayrıca kızlık zarının çok kalın yahut esnek olmayan sekilde gelişmesi durumunda ilişkiye engel durum yaratacağından jinekolog tarafından bir müdahele gerekebilir.
Eğer hasta kendi isteği ile bu muayene olmak ve kızlık zarı hakkında bilgi sahibi olmak istiyorsa muayene yapılır. Hastaya sözel olarak durumu hakkında bilgi verilir, yazılı ve resmi belge verilmez. Resmi belge ancak adli vakalarda savcılık kararı ile devlet hastanelerinden alınabilir.
Kızlık zarı muayenesi sonucu hasta dışında bir kişi ile asla paylaşılmaz. Hasta 18 yaş altındaysa anne ya da babasına bilgi verilir.
Kızlık zarı onarımı bir çok sebebe bağlı yapılabilir. Örneğin Amerika Birleşik Devletleri’nde bekaret kavramı önemli değildir ama çok sayıda kadın kızlık zarı dikimi için doktora başvurmaktadır. Sebebi ise pişmanlık, erkek arkadaşının sınırı aşması, partner tarafından zorlanma, yaptığından pişmanlık duyma olabilir. Bazen kızlar vücut bütünlüğünün bozulduğunu düşünerek kızlık zarı dikimi işlemini talep edebiliyorlar. Tıbbi gereksinimiler nedeni ile vajinal muayene olmak zorunda kalan kadınlara da istemeleri halinde kızlık zarı dikimi yapmaktayız. Bir insanın vücudu üzerinde değişiklik yapma hakkı kendisine aittir. Bir insan nasıl meme, burun, genital estetik yaptırıyorsa kızlık zarı dikimi de yaptırabilir.
Kızlık zarı dikimi iki şekilde yapılmaktadır. Birinci yöntem ile kızlık zarına dikişler konur. Bu dikişler 2-3 gün süre ile sağlamlığını korur. Kızlık zarı dikimi sonrasında 2-3 gün içerisinde ilişki olursa bu dikişlerin yerinden kanama meydana gelir. Bu yöntem ile cinsel ilişkide kanama olma ihtimali çok yüksektir.
Kızlık zarı dikimi işleminden sonra 3 günden fazla geçerse dikişler eriyeceği için kanama olmaz. Bu nedenle geçici kızlık zarı dikimi ismi de verilmektedir. Geçici kızlık zarı dikimi lokal ya da genel anestezi ile yapılır. İşlem 15 dakika sürer. Hasta aynı gün normal yaşamına devam eder. Geçici kızlık zarı dikiminin başka bir doktor tarafından anlaşılması çok zordur.
İkinci yöntemde vajen girişi ile kızlık zarı arasında yeni bir kızlık zarı oluşturulur. Bu yöntem, Flep yöntemi ve kalıcı kızlık zarı dikimi olarak da bilinmektedir. Kalıcı kızlık zarı dikimi işlemlinden sonra oluşturulan bu doku yıllar geçse bile sağlamlığını korur. Yine de emin olmak için planlanan cinsel ilişkiden 1 hafta önce doktor kontrolü gereklidir. Kalıcı kızlık zarı dikimi yapıldığı başka bir kadın doğum uzmanı tarafından anlaşılabilir.
Kalıcı kızlık zarı dikimi işlemi çoğunlukla genel anestezi altında yapılır. İşlem 20-30 dakika süre. Hasta aynı gün normal yaşamına devam edebilir. Şehir dışından gelecek olan hastalar aynı günün akşamı geri dönebilirler
Genel anestezi altında kalıcı kızlık zarı dikimi yaparken aynı zamanda vajina daraltma, labioplasti ve klitoris estetiği işlemleri de kombine olarak uygulanabilir.